Szczelina między 8,9 a 23 cm w balustradzie wystarczy, żeby dziecko zaklinowało w niej głowę – a dorosły budujący drewniany plac zabaw rzadko o tym myśli, bo sam się w nią nie zmieści. Huśtawka, zjeżdżalnia i domek na podeście to drewno, wkręty, trochę betonu i dwa weekendy pracy, ale też konstrukcja, która pracuje: belka huśtawki szarpie, dzieci skaczą po podeście, a całość stoi kilkanaście lat na deszczu.
Domowy plac zabaw musi być stabilny, odporny na wilgoć i bezpieczny dla dziecka: drewno nie może stać w ziemi, konstrukcja musi być stężona, a odstępy, wysokości i nawierzchnię najlepiej dobrać według zasad, które stosuje się na publicznych placach zabaw. Jesień to dobry czas na fundamenty: stopy zdążą związać przed mrozem, a drewno można zaimpregnować w garażu przez zimę i złożyć zestaw wiosną.
Spis treści:
Miejsce wybiera się z okna kuchni
- Widok z okna kuchni albo tarasu. Plac zabaw za garażem jest wygodny dla dorosłych, ale nikt go nie pilnuje.
- Równy teren. Na skarpie stopy wychodzą na różnych wysokościach, a huśtawka buja krzywo.
- Odległość od ogrodzenia, ścian, drzew i ścieżek. Huśtawka potrzebuje wolnej przestrzeni z przodu i z tyłu, a dziecko zeskakujące ze zjeżdżalni nie może wylądować na płocie.
- Część dnia w cieniu. Zjeżdżalnia z tworzywa w pełnym słońcu potrafi się mocno nagrzać.
Drewniany plac zabaw krok po kroku
- Wytyczenie placu sznurkiem i palikami, sprawdzenie przekątnych.
- Wykopy pod stopy poniżej warstwy humusu i zagęszczenie dna. Przy huśtawce stopy zagłębione na tyle, żeby konstrukcja nie przesuwała się przy bujaniu.
- Betonowanie stóp z kotwami słupowymi ustawionymi w jednej linii i w poziomie. Kotwy można osadzić w świeżym betonie albo później wkleić w gotową stopę jako kotwę chemiczną.
- Impregnacja wszystkich elementów, także końcówek po cięciu, zanim trafią na konstrukcję.
- Montaż słupów, podestu i stężeń ukośnych, dopiero potem belki huśtawki – dobranej z zapasem i przykręconej tak, żeby nie mogła się obrócić.
- Nawierzchnia, siedziska, liny i ostatnia kontrola wszystkich łączeń.
Słup na kotwie przeżyje słup w betonie
Drewno wkopane w grunt albo zabetonowane gnije przy powierzchni ziemi po kilku latach, nawet impregnowane. Kotwa trzyma słup kilka centymetrów nad betonem, tak żeby woda spływała, a drewno schło. Na konstrukcję bierz drewno konstrukcyjne suszone i strugane, bez dużych sęków w miejscach, gdzie wiszą huśtawki. Stężenia ukośne w ramach podestu i przy belce huśtawki chronią przed kiwaniem się całości.
Połączenia rób na wkręty ciesielskie lub śruby z podkładkami, nie na gwoździe; długość i średnicę wkrętów ciesielskich dobiera się do grubości łączonych elementów. Tam, gdzie dziecko chwyta i siada, krawędzie trzeba zaokrąglić, a łby wkrętów schować.

Bezpieczeństwo sprawdza się według normy dla placów publicznych
Domowego placu zabaw nie obejmują wymagania dla placów publicznych, ale norma PN-EN 1176 jest dobrym punktem odniesienia. Przed oddaniem placu dzieciom i przed każdym sezonem sprawdź:
- szczeliny między 8,9 a 23 cm w balustradach i drabinkach – odstęp ma być mniejszy albo większy;
- balustradę na podeście, z którego dziecko może spaść z wysokości;
- wolną przestrzeń wokół huśtawki z przodu i z tyłu, bez słupków, ławek i obrzeży;
- odstęp między siedziskami huśtawek i od słupów;
- wystające wkręty, śruby i drzazgi;
- linki, łańcuchy, drewno przy kotwach i stabilność całości – także po wichurze.
Pod huśtawkę piasek, zrębki albo maty gumowe
Gruba warstwa piasku płukanego dobrze amortyzuje upadek, ale trzeba go uzupełniać i grabić. Zrębki lub kora też sprawdzają się dobrze, tylko z czasem się rozkładają. Maty gumowe są droższe, za to łatwe w utrzymaniu. Trawa amortyzuje słabo i pod huśtawką szybko wydeptuje się na błoto, a kostka czy beton pod huśtawką i podestem odpadają. Grubość płytek gumowych na plac zabaw zależy od wysokości upadku, a to, jak taka nawierzchnia znosi mróz, pokazują płyty gumowe po pięciu sezonach.
Drewno chroni impregnacja przed montażem, daszek nad domkiem i spadek na podeście, żeby woda nie stała. Powłokę odnawia się co kilka lat, według zaleceń producenta środka, i wybiera preparaty dopuszczone do miejsc zabaw dzieci – jak rozpoznać impregnat do drewna na zewnątrz bezpieczny dla dzieci, wyjaśnia porównanie preparatów.




